سده لنجان به‌دلیل موقعیت جغرافیایی مناسب (نزدیکی به زاینده‌رود، خاک حاصلخیز و آب‌وهوای معتدل) از گذشته کانون جذب جمعیت بوده است. قدمت آن با سنگ‌قبرهای ۷۰۰ تا ۸۰۰ ساله و آثار دوره صفویه تایید می‌شود. گویش مردم منطقه نیز بازمانده زبان‌های کهن ایرانی است.

این شهر در مرز نواحی بختیاری، فریدن و اصفهان قرار دارد و همواره میان نیروهای ایلات کوچ‌نشین و جوامع یکجانشین تاثیر گرفته است؛ به‌ویژه در دوره‌های صفوی، افشاری و قاجار که حضور ایل بختیاری و حملات افغان‌ها خاطرات تلخی بر جای گذاشته است. بخشی از اراضی سده لنجان جزو املاک خاصه و تیول حکام و خوانین بوده است.

موقعیت شهر در مسیر راه تاریخی خوزستان به اصفهان اهمیت ارتباطی ویژه‌ای به آن داده، بویژه در زمان صفویان که این مسیر محل کوچ اقوام و پادگان‌های مرزی برای مقابله با ایلات بود. ترکیب جمعیتی سده لنجان نیز متنوع است و شامل اقوامی چون ارامنه، ترک‌ها، کردها و گرجی‌هاست.

در اواخر قاجار، نفوذ بختیاری‌ها با حمایت انگلیس افزایش یافت و بخشی از سده لنجان به تیول صمصام‌السلطنه بختیاری و خاندانش درآمد. در دوره رضاخان، با پایان شورش‌های محلی و تمرکز قدرت، ثبات و امنیت به منطقه بازگشت.

تحول بزرگ در دهه‌های اخیر با ورود صنایع به منطقه رخ داد که باعث ۵ برابر شدن جمعیت در ۳۰ سال (۱۳۳۵-۱۳۶۵) شد و چهره شهر را به‌شدت تغییر داد. این رشد صنعتی، سده لنجان را از یک منطقه کشاورزی به یک شهر صنعتی تبدیل کرد و مسیر توسعه آن را وارد مرحله جدیدی کرد.

همچنین، خاطرات جمعی مردم بومی، از هجوم ایلات گرفته تا قحطی و جنگ، بخش مهمی از هویت تاریخی شهر را شکل داده است؛ به‌طوری که هنوز هم نشانه‌هایی از آن دوره‌ها در نام‌ها، گویش‌ها و فرهنگ منطقه دیده می‌شود.